لایسنس هسته (Core License) واحد اندازهگیری و مدل صدور مجوز برای اکثر نرمافزارهای سروری مایکروسافت (مانند Windows Server و SQL Server) است که بر اساس توان پردازشی سختافزار (تعداد هستههای فیزیکی پردازنده) محاسبه میشود. در این مدل، مشتری باید برای تمامی هستههای فعال در سرور فیزیکی خود لایسنس تهیه کند تا مجاز به استفاده از نرمافزار باشد.
جزئیات فنی و قواعد شمارش
مایکروسافت برای استانداردسازی هزینهها در سختافزارهای مختلف، قوانین حداقلی را برای خرید لایسنس وضع کرده است که حتی اگر سرور شما هستههای کمتری داشته باشد، رعایت آنها الزامی است:
- حداقل برای هر پردازنده (CPU): باید حداقل برای ۸ هسته لایسنس تهیه شود، حتی اگر پردازنده فیزیکی ۴ یا ۶ هستهای باشد.
- حداقل برای هر سرور: صرفنظر از تعداد پردازندهها، مجموع لایسنسهای خریداری شده برای یک سرور فیزیکی نباید کمتر از ۱۶ هسته باشد.
- بستهبندی لایسنس: لایسنسهای هسته معمولاً در بستههای ۲ عددی (2-Pack) یا ۱۶ عددی (16-Pack) به فروش میرسند. برای مثال، برای لایسنس کردن یک سرور با ۲۰ هسته، شما به ۱۰ بسته دو عددی نیاز دارید.
ظهور در اسناد رسمی و پیشفاکتورها
در پیشفاکتورها و قراردادهای رسمی مایکروسافت (مانند CSP، MPSA یا Enterprise Agreement)، این عبارت معمولاً در ستون شرح کالا (Description) در کنار نام محصول ظاهر میشود. به عنوان مثال:
| نام محصول در قرارداد | توضیح مدل |
|---|---|
| Win Svr STD Core 2022 | لایسنس نسخه استاندارد ویندوز سرور بر مبنای مدل Core |
| SQL Svr Ent Core 2022 | لایسنس نسخه اینترپرایز اسکیوال سرور بر مبنای مدل Core |
سوءتفاهمهای رایج
- اشتباه با لایسنسهای مجازی: بسیاری تصور میکنند لایسنس باید بر اساس هستههای تخصیص یافته به ماشین مجازی (vCPU) تهیه شود. در حالی که در مدل لایسنس استاندارد، مبنا همیشه «هستههای فیزیکی» سرور میزبان است، مگر در شرایط خاص و با داشتن پوشش Software Assurance.
- نادیده گرفتن CAL: در ویندوز سرور، خرید Core License به تنهایی کافی نیست و کاربران یا دستگاههای متصل به سرور همچنان به لایسنس دسترسی (CAL) نیاز دارند. (مگر در SQL Server مدل Per Core که نیاز به CAL را مرتفع میکند).
- اشتباه با لایسنس OEM: لایسنسهای Core که به صورت OEM ارائه میشوند، تنها توسط تولیدکننده سختافزار (مانند HPE یا Dell) روی سرور جدید نصب میشوند و قابلیت انتقال به سرور دیگری را ندارند. کاربر نهایی نمیتواند لایسنس OEM را به صورت جداگانه برای سرور موجود خود خریداری کند.
نکات کاربردی هنگام خرید
هنگام استعلام قیمت، ابتدا تعداد دقیق پردازندههای فیزیکی و تعداد هستههای هر پردازنده را از بخش Device Manager یا تنظیمات BIOS سرور استخراج کنید. اگر قصد مجازیسازی گسترده دارید، توجه داشته باشید که در Windows Server Standard، خرید لایسنس برای تمام هستههای فیزیکی تنها اجازه راهاندازی ۲ ماشین مجازی را به شما میدهد. برای تعداد ماشینهای مجازی بیشتر، یا باید لایسنسهای هسته را مجدداً برای همان سرور خریداری کنید (Stacking) و یا از نسخه Datacenter استفاده کنید که با یک بار لایسنس کردن تمام هستهها، اجازه ساخت نامحدود ماشین مجازی را میدهد.
اصطلاحات مرتبط
- CAL (Client Access License): مجوز دسترسی کاربر به سرویسهای سرور.
- Core Factor: ضریبی که در نسخههای قدیمیتر برای محاسبه معادلسازی قدرت پردازندههای مختلف استفاده میشد.
- Software Assurance (SA): قابلیتی که اجازه جابجایی لایسنس بین سرورها (License Mobility) را فراهم میکند.
💡 مثال و کاربرد
سروری با ۲ پردازنده ۱۲ هستهای، نیازمند لایسنس ۲۴ هسته است.
🔗 اصطلاحات مرتبط
این اصطلاح در عمل کجا به کار میآید؟
گام بعدی
- عدد دقیق خود را با ماشینحساب لایسنس محاسبه کنید.
- در مقایسه نسخهها نسخه مناسب و تاریخ پایان پشتیبانی را بررسی کنید.
- نقشه کامل مفاهیم را در پایگاه دانش ببینید.
- پرسشهای اجرایی را در پرسش و پاسخ دنبال کنید.
این مفهوم را در پیشفاکتور میخواهید؟
کارشناسان ما این تعریف را به لایسنس مشخص، کد محصول و قیمت رسمی برای سازمان شما تبدیل میکنند.
درخواست مشاوره و پیشفاکتور