لایسنس دسترسی کلاینت مبتنی بر دستگاه (Device CAL) یک مدل مجوزدهی مایکروسافت است که به یک سختافزار مشخص (مانند کامپیوتر رومیزی، لپتاپ یا پایانههای فروش) اجازه میدهد به خدمات یک سرور دسترسی داشته باشد، بدون توجه به اینکه چه تعداد کاربر از آن دستگاه استفاده میکنند.
جزئیات فنی و عملکردی
در مدل لایسنسدهی سرور+CAL، علاوه بر لایسنس خودِ سیستمعامل سرور، به مجوزهایی برای دسترسی کلاینتها نیاز است. Device CAL به جای «نام کاربر»، به «شناسه سختافزاری» دستگاه اختصاص مییابد. این نوع لایسنس برای محیطهای کاری که دارای شیفتهای متعدد هستند یا چندین کارمند از یک ایستگاه کاری مشترک استفاده میکنند، بسیار مقرونبهصرفه است. برای مثال، در یک بیمارستان، مرکز تماس (Call Center) یا خط تولید کارخانه که در سه شیفت کاری، سه نفر مختلف از یک سیستم برای ثبت اطلاعات در سرور استفاده میکنند، خرید یک عدد Device CAL کافی است و نیازی به تهیه سه لایسنس برای تکتک کاربران نیست.
- نحوه تخصیص: لایسنس به صورت فیزیکی یا منطقی روی دستگاه نصب نمیشود، بلکه در کنسول مدیریت لایسنس سرور (مانند RD Licensing Manager در سرویسهای ریموت دسکتاپ) به مکآدرس یا نام دستگاه اختصاص داده میشود.
- سازگاری نسخهها: طبق قوانین مایکروسافت، نسخه CAL باید برابر یا بالاتر از نسخه سیستمعامل سرور باشد. به عنوان مثال، با Device CAL 2022 میتوان به Windows Server 2019 دسترسی داشت، اما برعکس آن امکانپذیر نیست.
- عدم محدودیت کاربر: هیچ محدودیتی برای تعداد افرادی که به نوبت با آن دستگاه کار میکنند وجود ندارد.
ملاحظات کاربردی هنگام خرید و استعلام قیمت
در پیشفاکتورها، قراردادهای سازمانی (Enterprise Agreements) و لیستهای قیمت (Open License یا CSP)، این عبارت معمولاً به شکل "Win Server CAL 2022 DGTL Device CAL" یا عناوین مشابه مشاهده میشود. هنگام بررسی پیشنهادات فنی، به نکات زیر توجه کنید:
| موضوع | توضیحات کاربردی |
|---|---|
| محل درج در قرارداد | در بخش "Product Description" یا "SKU" کلمه Device در مقابل CAL ذکر میشود. |
| اشتباه رایج: لایسنس OEM | توجه داشته باشید که Device CAL متفاوت از لایسنس OEM است. لایسنسهای OEM فقط توسط سازنده سختافزار و به صورت پیشنصب ارائه میشوند و نمیتوان آنها را به صورت جداگانه برای سرورهای موجود در سازمان تهیه کرد. |
| اشتباه رایج: دسترسی از راه دور | خرید Device CAL معمولی به معنای اجازه استفاده از Remote Desktop Services (RDS) نیست؛ برای آن منظور باید "RDS Device CAL" به صورت مجزا تهیه شود. |
اصطلاحات مرتبط و مکمل
- User CAL: برعکس مدل دستگاه، این لایسنس به «فرد» اختصاص مییابد و کاربر میتواند با هر تعداد دستگاه (موبایل، تبلت، لپتاپ) به سرور وصل شود.
- External Connector: مجوزی برای اجازه دسترسی به کاربران خارجی (مانند مشتریان یا شرکای تجاری) که جزء شبکه داخلی سازمان نیستند.
- Core-based Licensing: مدلی که در آن لایسنس بر اساس تعداد هستههای CPU سرور محاسبه میشود و متفاوت از مدل Server+CAL است.
نکته نهایی برای مدیران خرید: انتخاب بین Device CAL و User CAL یک تصمیم استراتژیک برای کاهش هزینههاست. اگر تعداد دستگاههای شما کمتر از تعداد پرسنل است (اشتراک سیستمها)، Device CAL انتخاب هوشمندانهتری است. اما اگر هر کارمند چندین دستگاه شخصی دارد که با آنها به سرور متصل میشود، این مدل هزینههای شما را به شدت افزایش خواهد داد.
💡 مثال و کاربرد
مناسب محیطهای شیفتکاری، فروشگاهها، یا کیوسکهای مشترک.
🔗 اصطلاحات مرتبط
این اصطلاح در عمل کجا به کار میآید؟
گام بعدی
- عدد دقیق خود را با ماشینحساب لایسنس محاسبه کنید.
- در مقایسه نسخهها نسخه مناسب و تاریخ پایان پشتیبانی را بررسی کنید.
- نقشه کامل مفاهیم را در پایگاه دانش ببینید.
- پرسشهای اجرایی را در پرسش و پاسخ دنبال کنید.
این مفهوم را در پیشفاکتور میخواهید؟
کارشناسان ما این تعریف را به لایسنس مشخص، کد محصول و قیمت رسمی برای سازمان شما تبدیل میکنند.
درخواست مشاوره و پیشفاکتور